Πηγή: huffingtonpost.gr

The post Πώς τα άτομα με διπολική διαταραχή επηρεάζονται από την άνοιξη appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

Από τη Νικολέττα Κοκολόγου, τελειόφοιτη φοιτήτρια Ψυχολογίας ΠΔΜ

Η νοσηλεία σε ψυχιατρική μονάδα, η αποκαλούμενη «κλινική οξέων περιστατικών», αποτελεί την κύρια μορφή παρέμβασης σε περιπτώσεις ψυχωτικών επεισοδίων. Σήμερα, η παραμονή στο νοσοκομείο περιορίζεται στη διάρκεια της κρίσης και διαρκεί συνήθως λίγες εβδομάδες. Στο παρελθόν, ωστόσο, η εμφάνιση ψυχωτικών συμπτωμάτων οδηγούσε συχνά σε παρατεταμένη ή ακόμη και ισόβια ιδρυματική περίθαλψη.

Η νοσηλεία σε ψυχιατρικές δομές μπορεί να λάβει δύο βασικές μορφές: εκούσια και ακούσια. Εκούσια νοσηλεία σημαίνει ότι το άτομο, έχοντας επαρκή ικανότητα συναίνεσης, αποδέχεται την εισαγωγή και θεραπεία του σε ψυχιατρικό τμήμα. Από την άλλη, η ακούσια νοσηλεία εφαρμόζεται όταν ένα άτομο πάσχει από ψυχική διαταραχή, όμως αρνείται τη θεραπεία, ενώ ταυτόχρονα κρίνεται ότι συντρέχουν σοβαροί λόγοι κινδύνου για τον εαυτό του ή τους άλλους (Ν. 2071/1992, άρθρα 95–100· βλ. Mental health law in Greece, Papageorgiou et al., 2019).

Η Ελλάδα καταγράφει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά ακούσιας νοσηλείας στην Ευρώπη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι από το 40% έως και το 60% των εισαγωγών είναι ακούσιες (Economou et al., 2022· Kontaxakis et al., 2016). Συγκεκριμένα,  σε ψυχιατρικά νοσοκομεία της Αττικής οι ακούσιες νοσηλείες φτάνουν το 63% (Economou et al., 2022).

Η μέση διάρκεια  αυτής της νοσηλείας κυμαίνεται στις 18–24 ημέρες, με χαμηλή συνέχεια φροντίδας μετά την έξοδο (κάτω από 30 % στην Αττική και Θεσσαλονίκη,  86 % στην Αλεξανδρούπολη) (TVXS, 2023).

Στον αντίποδα με την Ελλάδα, τα ποσοστά ακούσιων νοσηλειών σε  ευρωπαϊκές χωρές διαφοροποιούνται ως εξής: στη Γερμανία περίπου 17–20%, στη Γαλλία 12–15%, ενώ στη Σκανδιναβία μόλις  8–12% (Salize & Dressing, 2005· OECD, 2023).  Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός πως σύμφωνα με μελέτη του 2019, στην Αυστρία, τα ποσοστά ακούσιας νοσηλείας είναι από τα υψηλότερα, φτάνοντας τις 282 περιπτώσεις ανά 100.000 κατοίκους (Salize & Dressing, 2019). Αντίθετα, η Πορτογαλία εμφανίζει σχετικά χαμηλά ποσοστά, με 6 ανά 100.000 κατοίκους το 2000 και 18–19 ανά 100.000 το 2018 (Salize & Dressing, 2004).

Στην Ιταλία, η αποϊδρυματοποίηση βάσει του Νόμου Basaglia οδήγησε σε σημαντική μείωση των ακούσιων νοσηλειών, αν και δεν υπάρχουν πρόσφατα συγκρίσιμα δεδομένα (Tansella, 1986). Στην Ισπανία, η έλλειψη προσωπικού ψυχικής υγείας επηρεάζει τη διαχείριση των ακούσιων νοσηλειών, όπως αναφέρεται σε πρόσφατη έκθεση του OECD (Organisation for Economic Co-operation and Development [OECD], 2024).

Συνολικά ο μέσος ευρωπαϊκός όρος εκτιμάται γύρω στο 23–25% ακούσιων νοσηλειών, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η Ελλάδα τον υπερβαίνει σημαντικά.

Σχεδόν ίδιο ποσοστό με την Ευρώπη σημειώνουν και οι ΗΠΑ με τα στοιχεία και τις εκτιμήσεις να δείχνουν περίπου 22–25% ακούσιων ψυχιατρικών νοσηλειών, με σημαντικές διαφορές ανά Πολιτεία λόγω διαφορετικών νομοθετικών πλαισίων ενώ· σε ορισμένες περιπτώσεις οι αναλογίες φτάνουν ή ξεπερνούν το 30% (Substance Abuse and Mental Health Services Administration [SAMHSA], 2022).

Ασθενείς  τώρα· που εισήχθησαν ακούσια σε ψυχιατρικές κλινικές, κάνουν λόγο για έντονα αρνητικά συναισθήματα κατά τη διαδικασία, ιδίως λόγω της εμπλοκής της αστυνομίας και της απουσίας ενημέρωσης. Όπως σημειώνει συμμετέχων σε έρευνα: «Με έφεραν με χειροπέδες, ένιωσα σαν εγκληματίας, όχι σαν άνθρωπος που χρειάζεται βοήθεια» (Peritogiannis et al., 2017, σ. 185). Άλλοι εκφράζουν θυμό και ντροπή για το δημόσιο της διαδικασίας: «Η γειτονιά με είδε να με παίρνουν με περιπολικό· αυτή η ντροπή δεν φεύγει» (Stylianidis, 2016, σ. 42). «Ήταν σαν να με έβαλαν στη φυλακή χωρίς να έχω διαπράξει έγκλημα» (O’Donoghue et al., 2018, σ. 210).

Υπάρχουν ωστόσο και ορισμένες περιπτώσεις ασθενών που αναγνωρίζουν ότι η νοσηλεία, τους παρείχε ασφάλεια: «Ίσως τελικά ήταν καλό, γιατί δεν ήμουν σε θέση να αποφασίσω μόνος μου» (Peritogiannis et al., 2017, σ. 186).

Συνολικά όμως, οι εμπειρίες αυτές δείχνουν ότι η ακούσια νοσηλεία συχνά βιώνεται ως στιγματική και καταναγκαστική εμπειρία για το άτομο, με μακροχρόνιες επιπτώσεις στη σχέση ασθενών και συστήματος ψυχικής υγείας. Ταυτόχρονα εγείρονται σοβαρά ερωτήματα αναφορικά με την επάρκεια των κοινοτικών υπηρεσιών ψυχικής υγείας, καθώς και των συστημάτων και μηχανισμών πρόληψης και έγκαιρης παρέμβασης.

Η διεθνής βιβλιογραφία καταδεικνύει ότι η υπερβολική προσφυγή στην ακούσια νοσηλεία συνδέεται με περιορισμένη ανάπτυξη εξωνοσοκομειακών δομών και με αδυναμία εφαρμογής σύγχρονων προγραμμάτων ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης (OECD, 2021· Kallert et al., 2005).

Συμπερασματικά, για την ελαχιστοποίηση της βλάβης των ασθενών και προς αποκατάσταση των υγειονομικών συστημάτων στον τομέα της ψυχικής υγείας· η βιβλιογραφία προτείνει στρατηγικές λύσεις όπως: την ενδυνάμωση της επικοινωνίας με τους ασθενείς πριν και κατά τη διάρκεια της νοσηλείας, την προώθηση εναλλακτικών μεθόδων υποστήριξης εκτός καταναγκαστικής νοσηλείας, την εκπαίδευση του προσωπικού σε πρακτικές σεβασμού της προσωπικότητας και την  βελτίωση της συνέχειας φροντίδας μετά την έξοδο από τη μονάδα (Brophy et al., 2016; Stylianidis, 2016).

Στην ελληνική πραγματικότητα καθίσταται επίσης κρίσιμη και αναγκαία η αναθεώρηση του νομοθετικού πλαισίου που διέπει την εισαγγελική παραγγελία για την προσαγωγή ατόμων σε ψυχιατρικές μονάδες, ώστε να διασφαλιστεί η προστασία των δικαιωμάτων των ασθενών αυτών και να εναρμονιστεί η πρακτική με τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές σεβασμού της ψυχικής υγείας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Η υιοθέτηση τέτοιων πρακτικών ευαγγελίζεται να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των ασθενών και των μη ασθενών πολιτών  προς τις υπηρεσίες ψυχικής υγείας και να μειώσει τα αρνητικά ψυχολογικά αποτελέσματα (O’Donoghue et al., 2018).

Βιβλιογραφία

1. Brophy, L., Roper, C., Hamilton, B., Tellez, J. J., & McSherry, B. (2016). Consumers’ and their supporters’ perspectives on barriers and strategies to reducing seclusion and restraint in mental health settings. Australian Health Review, 40(5), 490–497. https://doi.org/10.1071/AH15103
2. Economou, M., Peppou, L. E., Louki, E., Palli, A., Kokkini, A., Stefanis, C., & Skapinakis, P. (2022). Rates and determinants of involuntary hospitalizations in Athens. Psychiatry Research, 311, 114524. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2022.114524
3. Kallert, T. W., Glöckner, M., & Onchev, G. (2005). The EUNOMIA project on coercion in psychiatry: European perspectives. European Psychiatry, 20(7), 444–452. https://doi.org/10.1016/j.eurpsy.2005.04.006
4. Kontaxakis, V., Kollias, C., Margariti, M., Ferentinos, P., Havaki-Kontaxaki, B., & Papadimitriou, G. (2016). Mental health care in Athens: Are compulsory admissions a one-way road? International Journal of Law and Psychiatry, 47, 103–109. https://doi.org/10.1016/j.ijlp.2016.02.021
5. O’Donoghue, B., Roche, E., Lane, A., Lyne, J., Madigan, K., Feeney, L., & Clarke, M. (2018). Service users’ perspectives of their admission to an acute psychiatric unit: Inpatient survey. Psychiatric Quarterly, 89(1), 207–216. https://doi.org/10.1007/s11126-017-9521-9
6. Organisation for Economic Co-operation and Development. (2021). A new benchmark for mental health systems: Tackling the social and economic costs of mental ill-health. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/4ed7eb8f-en
7. Organisation for Economic Co-operation and Development. (2023). Health at a glance 2023: OECD indicators. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/7a7a2023-en
8. Papageorgiou, A., Douzenis, A., & Christodoulou, C. (2019). Mental health law in Greece. BJPsych International, 16(2), 34–36. https://doi.org/10.1192/bji.2018.33
9. Peritogiannis, V., Mantas, C., Alexiou, D., & Fotopoulou, V. (2017). Involuntary psychiatric admission in rural areas: The perspectives of patients and their families. International Journal of Social Psychiatry, 63(2), 177–186. https://doi.org/10.1177/0020764016689011
10. Salize, H. J., & Dressing, H. (2004). Epidemiology of involuntary placement of mentally ill people. European Psychiatry, 19(8), 441–448. https://doi.org/10.1016/j.eurpsy.2004.07.001
11. Salize, H. J., & Dressing, H. (2019). Variations in patterns of involuntary hospitalisation and in legal frameworks: An international comparative study. The Lancet Psychiatry, 6(3), 221–229. https://doi.org/10.1016/S2215-0366(19)30003-1
12. Stylianidis, S. (2016). Social and community psychiatry: Towards a critical, patient-oriented approach.
13. Tansella, M. (1986). Community psychiatry without mental hospitals—the Italian experience: A review. Journal of the Royal Society of Medicine, 79(11), 670–674. https://doi.org/10.1177/014107688607901103

The post Ψυχιατρική φροντίδα υπό κρίση: Το ελληνικό παράδοξο της ακούσιας νοσηλείας appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

Με 160.000 άτομα να ζουν με άνοια στην Ελλάδα, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών επισημαίνει ότι η αποκατάσταση αποτελεί τον παραγνωρισμένο αλλά κρίσιμο παράγοντα για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, προσφέροντας παράλληλα μια οικονομικά αποδοτική λύση για τα συστήματα υγείας.

Κύρια συμπεράσματα της έκθεσης

Η Παγκόσμια Έκθεση για τη Νόσο Alzheimer 2025, που δημοσιοποιήθηκε από τη Διεθνή Οργάνωση Alzheimer (Alzheimer’s Disease International – ADI), υπογραμμίζει ότι:

• Η αποκατάσταση παραμένει ο «χαμένος κρίκος» στη φροντίδα της άνοιας, στερώντας από πολλούς ασθενείς την απαραίτητη υποστήριξη για μια ζωή με αξιοπρέπεια και ανεξαρτησία.
• Η αποκατάσταση συμβάλλει στη διατήρηση της μέγιστης δυνατής λειτουργικότητας, προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε ατόμου και ενισχύει τη συμμετοχή του σε ουσιαστικούς ρόλους ζωής.
• Το παγκόσμιο οικονομικό κόστος της άνοιας αναμένεται να φθάσει τα 2,8 τρισεκατομμύρια δολάρια ετησίως έως το 2030, γεγονός που καθιστά την αποκατάσταση μια στρατηγική επιλογή με σημαντική οικονομική αξία.

Εθνικό πλαίσιο

Η Πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών, Ομότιμη Καθηγήτρια Α.Π.Θ., κα Μάγδα Τσολάκη δηλώνει: «Στην Ελλάδα τα προγράμματα αποκατάστασης  των ασθενών με άνοια άρχισαν τη δεκαετία του 1990 σε συνεργασία με τους Δήμους και πολλούς εθελοντές. Τη δεκαετία του 2000 δημιουργήθηκαν τα πρώτα Κέντρα Ημέρας από το υπουργείο Υγείας, κύριος σκοπός των οποίων ήταν η αποκατάσταση των ασθενών κυρίως στα πρώτα στάδια της άνοιας ενώ η δημιουργία των ΚΗΦΗ από τους Δήμους  ήρθε να συμπληρώσει αυτή την προσπάθεια στα προχωρημένα. Ωστόσο το όραμα όλων μας – της πολιτείας, των επαγγελματιών υγείας αλλά και των ασθενών και των περιθαλπόντων τους- είναι να υπάρχει τουλάχιστον ένα Κέντρο Ημέρας σε κάθε πόλη, πρωτεύουσα Νομού ή άλλη μεγάλη πόλη, καθώς και ένα Οικοτροφείο για τα μεσαία στάδια κι ένα για το τελικό στάδιο της άνοιας σε κάθε Περιφέρεια».

Η Διευθύνουσα Σύμβουλος της ADI, Paola Barbarino, τονίζει: «Η αποκατάσταση επαναφέρει στους ανθρώπους το αίσθημα ταυτότητας και σκοπού. Ακόμη και οι μικρότερες πρόοδοι μπορούν να μεταμορφώσουν την καθημερινότητά τους. Πολύ συχνά, ακούμε ότι οι κλινικοί γιατροί λένε σε κάποιον που μόλις διαγνώστηκε να “επιστρέψει στο σπίτι και να τακτοποιήσει τις υποθέσεις του”. Όμως, με την κατάλληλη στήριξη, οι άνθρωποι μπορούν να ζήσουν καλά με τη διάγνωση για πολλά ακόμη χρόνια. Απαιτούμε από τα συστήματα υγείας να εντάξουν την αποκατάσταση στη φροντίδα της άνοιας, όπως ακριβώς ισχύει και για άλλες παθήσεις, όπως οι αναπνευστικές ή οι καρδιαγγειακές νόσοι».

Έκκληση για δράση

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών , σε συνεργασία με την ADI, καλεί την Πολιτεία:

• Να εφαρμόσει ευρύτερα το πρόγραμμα της αποκατάστασης που περιλαμβάνεται στον εθνικό στρατηγικό σχεδιασμό για την άνοια.
• Να διασφαλίσει την κατάλληλη εκπαίδευση και επιμόρφωση των επαγγελματιών υγείας.
• Να προσφέρει στις οικογένειες τα απαραίτητα εργαλεία και γνώσεις για την υποστήριξη των οικείων τους.
• Να ενθαρρύνει τη συστηματική παροχή υπηρεσιών αποκατάστασης ως μέρος της υποστήριξης μετά τη διάγνωση.

Μπορείτε να βρείτε το πλήρες κείμενο της έκθεσης της ADI εδώ: https://www.alzint.org/u/World-Alzheimer-Report-2025.pdf

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνήσετε με:

Πανελλήνια Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών

Πέτρου Συνδίκα 13, Θεσσαλονίκη, 546 43

Τηλ: +30 2310 810411

E-MAIL: info@alzheimer-federation.gr, WEB: www.alzheimer-federation.gr

Facebook: Πανελλήνια Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών

_________________________________________________________________

Πληροφορίες για την Πανελλήνια  Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών είναι μη κερδοσκοπικό σωματείο με έδρα τη Θεσσαλονίκη. Η Ομοσπονδία συστάθηκε το 2007 και αριθμεί 53 εταιρείες-μέλη ανά την Ελλάδα Ως στόχο της έχει τον συντονισμό και τη συνεργασία των εταιρειών – μελών στα πλαίσια της κοινωνικής προσφοράς και ευαισθητοποίησης γύρω από τις ανάγκες του ασθενούς με άνοια και του περιθάλποντά του.

Πληροφορίες για την Διεθνή Οργάνωση Νόσου Alzheimer (ADI)

Η ADI είναι η διεθνής ομοσπονδία 120 ενώσεων και ομοσπονδιών Alzheimer σε όλο τον κόσμο, και έχει επίσημες σχέσεις με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. Το όραμα της ADI είναι η πρόληψη, η φροντίδα και η ένταξη σήμερα και η θεραπεία αύριο. Η ADI πιστεύει ότι το κλειδί για τη νίκη στον αγώνα κατά της άνοιας βρίσκεται σε έναν μοναδικό συνδυασμό παγκόσμιων λύσεων και τοπικής γνώσης. Η ADI δρα τοπικά, ενδυναμώνοντας τις ενώσεις για τη νόσο Alzheimer ώστε να προωθούν και να προσφέρουν φροντίδα και υποστήριξη σε άτομα με άνοια και στους περιθάλποντές τους, ενώ εργάζεται παγκοσμίως για να εστιάσει την προσοχή στην άνοια και να εκστρατεύσει για αλλαγές πολιτικής.

Για περισσότερες πληροφορίες, επισκεφθείτε τη διεύθυνση www.alzint.org

Περιγραφή Παγκόσμιου Μήνα Alzheimer:

Ο Σεπτέμβριος έχει καθιερωθεί ως ο Παγκόσμιος Μήνας Alzheimer, μια διεθνής εκστρατεία για την ευαισθητοποίηση σχετικά με την άνοια και την πρόκληση του στίγματος. Κάθε χρόνο, οι σύλλογοι Alzheimer και άνοιας, μαζί με όλους όσους εμπλέκονται στη θεραπεία, φροντίδα και υποστήριξη ατόμων με άνοια, από όλο τον κόσμο ενώνονται για να οργανώσουν εκδηλώσεις υπεράσπισης και παροχής πληροφοριών καθώς και Περιπάτους Μνήμης. Η 21η Σεπτεμβρίου είναι η Παγκόσμια Ημέρα Alzheimer.

The post Η αποκατάσταση πρέπει να αποτελέσει κεντρικό άξονα στη φροντίδα της άνοιας, σύμφωνα με τη νέα Παγκόσμια Έκθεση για τη Νόσο Alzheimer appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

Λίγα λόγια για την ταινία

Τον Μάρτιο του 2020 το ιστορικό νοσοκομείο «Σωτηρία» βρέθηκε στην πρώτη γραμμή της πανδημίας του Covid-19. Λίγα χρόνια πριν, η κατεδάφιση ενός τοίχου λόγω διαρροής αποκάλυψε τα ίχνη μιας προηγούμενης πανδημίας, μιας ιστορίας σε επανάληψη. Πίσω του, βρέθηκαν στοιβαγμένες δεκάδες βαλίτσες που περιείχαν προσωπικά αντικείμενα ασθενών που νοσηλεύτηκαν στο «Σωτηρία» περισσότερα από 30 χρόνια πριν, από το 1945 έως το 1975, όταν η φυματίωση μάστιζε τη χώρα. Εκατοντάδες από αυτούς πέθαναν εκεί. Κανείς ποτέ δεν αναζήτησε τη σορό ή τα υπάρχοντά τους.

Το ντοκιμαντέρ ακολουθεί τα ίχνη που άφησαν πίσω τους οι αζήτητοι αυτοί νεκροί του «Σωτηρία» -επιστολές, φωτογραφίες, έγγραφα, μικροαντικείμενα. Μέσα από τις επιστολές που αντάλλασσαν με τους συγγενείς τους, το αρχειακό υλικό, την αναζήτηση ζώντων απογόνων σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας και συναντήσεις με γιατρούς και νοσηλευτές σήμερα, η ταινία αποκαλύπτει για πρώτη φορά μετά από ογδόντα χρόνια μια άγνωστη, συγκλονιστική ιστορία πόνου και τραύματος, αλλά και αγάπης, ελπίδας και σθένους στην μεταπολεμική Ελλάδα.

Σύνοψη

Για τρεις δεκαετίες, από το 1945 έως το 1975 εκατοντάδες ασθενείς κάθε ηλικίας με φυματίωση απ’ όλη την Ελλάδα, έζησαν και πέθαναν στο Νοσοκομείο Σωτηρία. Δεν τους αναζήτησε κανείς και θάφτηκαν ανώνυμα σε ομαδικούς τάφους στον προαύλιο χώρο του νοσοκομείου. Μετά από 80 χρόνια, η σκοτεινή τους ιστορία έρχεται στο φως.

Το ντοκιμαντέρ είναι μια παραγωγή της DOC3 Productions σε συμπαραγωγή της Anemon και της ΕΡΤ. Υλοποιήθηκε με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού και του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου.

Η ταινία έκανε πρεμιέρα στο διαγωνιστικό τμήμα του 26^ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, όπου κέρδισε το Βραβείο Κοινού, ενώ προβλήθηκε επίσης στο Διεθνές Φεστιβάλ Αρχαιολογικού και Πολιτιστικού Ντοκιμαντέρ ΑΓΩΝ, αποσπώντας το Βραβείο Κοινού και το Βραβείο Σεναρίου.

Σημείωμα σκηνοθέτιδας

Μέσα από την τυχαία ανακάλυψη των προσωπικών αντικειμένων εκατοντάδων ασθενών που πέθαναν στο νοσοκομείο Σωτηρία από φυματίωση και που δεν αναζητήθηκαν ποτέ, ούτε τα αντικείμενα, αλλά ούτε και οι σοροί τους, έχουμε για πρώτη φορά μια οπτική και άμεση παρακαταθήκη των βιωμάτων των ίδιων των ασθενών και των συγγενών τους κατά την διάρκεια μιας μελανής μεταπολεμικής εποχής στην Ελλάδα.

Από την πρώτη στιγμή που ήρθα σε επαφή με τις επιστολές και τα προσωπικά τους αντικείμενα, ήξερα ότι οι πρωταγωνιστές της ταινίας θα είναι οι ίδιοι οι νεκροί, οι οποίοι μετά από 80 χρόνια θα αποκτούσαν και πάλι ταυτότητα και φωνή για να πουν την ιστορία τους. Διαβάζοντας την αλληλογραφία με τις οικογένειές τους στα χωριά και τα νησιά της Ελλάδας, δημιουργήθηκε αναπόφευκτα η ανάγκη να αναζητήσουμε ζώντες συγγενείς. Οι συγγενείς αυτοί θα έρχονταν για πρώτη φορά αντιμέτωποι με την αλήθεια και μια δύσκολη μνήμη. Στόχος μου είναι αυτό το ντοκιμαντέρ να αποτελέσει έναν μικρό φόρο τιμής στους εκατοντάδες αζήτητους νεκρούς του Σωτηρία, των οποίων η ύπαρξη χάθηκε μέσα στην λήθη και η ιστορία τους καλύφθηκε από ένα πέπλο σιωπής για πολλές δεκαετίες.

Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά τη διοίκηση του Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «Η Σωτηρία» και την επιτροπή του «Μουσείου της Σωτηρίας», τους-ις συμμετέχοντες-ουσες Ασημίνα Γρηγορίου, Φώτη Βλαστό, Μιχάλη Τουμπή, Λίτσα Διαμαντίδου, Γιώτα Τζουανοπούλου, Νίκη Τσιλιγκίρογλου, αλλά και τους συγγενείς των ασθενών για τη συμβολή τους στη υλοποίηση του ντοκιμαντέρ.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΒΟΛΩΝ

Η πρεμιέρα του ντοκιμαντέρ θα πραγματοποιηθεί στις 19/9 στον ΔΑΝΑΟ παρουσία της σκηνοθέτιδας και των συντελεστών, ενώ θα ακολουθήσουν θεματικές προβολές με ειδικούς καλεσμένους από την ιατρική και πανεπιστημιακή κοινότητα. Στη συνέχεια, η ταινία θα ταξιδέψει σε όλη την Ελλάδα και θα προβληθεί στο βασικό δίκτυο του CineDoc σε Αθήνα, Βόλο, Θεσσαλονίκη και Ρέθυμνο. Θα ακολουθήσουν επιπλέον προβολές, λεπτομέρειες για τις οποίες θα ανακοινωθούν σύντομα.

Οι προβολές πραγματοποιούνται με την υποστήριξη της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας.

• ΑΘΗΝΑ – Κινηματογράφος Δαναός

Προπώληση στο ταμείο του κινηματογράφου και στο: https://www.danaoscinema.store/ibooking93/shows.xhtml

• Πέμπτη 26 Σεπτεμβρίου, 20.00

Μετά την προβολή, θα ακολουθήσει συζήτηση με τη Μαριάννα Οικονόμου.

• Παρασκευή 27 Σεπτεμβρίου, 20.00

Μετά την προβολή, θα ακολουθήσει συζήτηση με τη Μαριάννα Οικονόμου και τον Γιάννη Ντίνο, Κλινικό Ψυχολόγο, Γ.Α.Ο.Ν.Α. «ο Άγιος Σάββας».

• Σάββατο 28 Σεπτεμβρίου, 20.00

Μετά την προβολή, θα ακολουθήσει συζήτηση με τον Απόστολο Παπαβασιλείου,  Πνευμονολόγο-Φυματιολόγο, Διευθυντή Αντιφυματικού Τμήματος και Μονάδας Ανθεκτικής Φυματίωσης Γ.Ν.Ν.Θ.Α. “Η Σωτηρία”.

• Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου, 20.00

Μετά την προβολή, θα ακολουθήσει συζήτηση με τη Μαριάννα Οικονόμου και τον Χαράλαμπο Μόσχο, Μέλος ΔΣ ΕΠΕ-Υπεύθυνος Μονάδας Προληπτικού Ελέγχου & Κοινωνικών δράσεων, Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος, Διευθυντής ΕΣΥ, Αντιφυματικό Τμήμα-Μονάδα Ανθεκτικής Φυματίωσης Γ.Ν.Ν.Θ.Α. “Η Σωτηρία”.

• Τρίτη 1 Οκτωβρίου, 20.00

Μετά την προβολή, θα ακολουθήσει συζήτηση με τη Μαριάννα Οικονόμου και τη στιχουργό Λίνα Νικολακοπούλου.

• Τετάρτη 2 Οκτωβρίου, 20.00

Μετά την προβολή, θα ακολουθήσει συζήτηση με τη Μαριάννα Οικονόμου.

• ΒΟΛΟΣ – Πολιτιστικό Κέντρο Νέας Ιωνίας Βόλου

Σάββατο 28 Σεπτεμβρίου, 20.00
Προπώληση: ΕΝΤΕΚΑ – Ψηφιακές Εκτυπώσεις
Πληροφορίες: https://www.facebook.com/CineDocVolos  

• ΡΕΘΥΜΝΟ – Χώρος Πολιτισμού “Σημείο”

Σάββατο 28 Σεπτεμβρίου, 20.00
Προπώληση στο ταμείο του χώρου (Πατριάρχου Αθηναγόρα 17, Ρέθυμνο)

• ΛΑΡΙΣΑ – Γαλλικό Ινστιτούτο

Τετάρτη 9 Οκτωβρίου
Είσοδος ελεύθερη

• ΠΑΤΡΑ – Θέατρο Λιθογραφείον

ΔΙΠΛΗ ΠΡΟΒΟΛΗ

Τετάρτη 16 Οκτωβρίου, 20.00 & 22.00
Προπώληση στο ταμείο του θεάτρου (Μαίζωνος 172Β, Πάτρα)

• ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ – Λιμάνι (Αποθήκη 1, Αίθουσα «Σταύρος Τορνές»)

Τετάρτη 23 Οκτωβρίου, 19.00

Προπώληση: more.com
Πληροφορίες: https://www.filmfestival.gr/el/

The post Αζήτητοι appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

Η κρίση της πανδημίας υπογράμμισε την επείγουσα ανάγκη για την δημιουργία βιώσιμων κοινωνιών ευημερίας, αφοσιωμένων στην επίτευξη προσβάσιμης υγείας για όλα τα μέλη τους. Η μεταμορφωτική δύναμη των τεχνών μπορεί να συμβάλλει στην ευαισθητοποίηση και στον διάλογο, αλλά και να δράσει εμπράκτως για την βελτίωση των συνθηκών περίθαλψης.

Όλοι μπορούμε πιθανώς να συμφωνήσουμε ότι το να περνάς χρόνο στο νοσοκομείο δεν είναι διασκεδαστικό. Κανείς από εμάς δεν απολαμβάνει πραγματικά το άγχος μιας επίσκεψης στο νοσοκομείο. Για να μην αναφέρουμε την απομόνωση και την πλήξη της αναμονής, της παραμονής και του ύπνου σε ψυχρούς και αποστειρωμένους χώρους. Φυσικά, οι κλινικοί χώροι πρέπει να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται εύκολα, καθώς και να είναι αρκετά ανθεκτικοί ώστε να αντέχουν τα χτυπήματα και τις γρατζουνιές από διερχόμενους ανθρώπους και φορεία. Αλλά οι εντελώς κενοί τοίχοι θα μπορούσαν να κάνουν περισσότερο κακό παρά καλό. Ενώ εκατοντάδες φορείς περίθαλψης έχουν αρχίσει να ενσωματώνουν έργα τέχνης στους χώρους τους, εξακολουθούν να υπάρχουν πολλοί άλλοι που είναι εντελώς άδειοι.

Η έρευνα έχει δείξει ότι η παρουσία τέχνης στους χώρους περίθαλψης μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την εμπειρία και τα αποτελέσματα των ασθενών.

Το 1984, ξεκίνησε μια μελέτη που διαπιστώθηκε ότι οι ασθενείς των οποίων τα δωμάτια νοσοκομείων είχαν παράθυρο, χρειάζονταν λιγότερα φάρμακα για τον πόνο και ανάρρωσαν γρηγορότερα από εκείνους σε δωμάτια χωρίς παράθυρα. Και, από τότε, πολυάριθμες μελέτες έχουν δείξει ότι τα έργα τέχνης σε χώρους που βρίσκονται ασθενείς, προσφέρουν παρόμοια οφέλη για την προώθηση της θεραπείας και την αύξηση της ευημερίας. Το 2003, μια θεμελιώδης μελέτη από την Δρ. Rosalia Staricoff στο Νοσοκομείο Chelsea and Westminster διαπίστωσε ότι η διάρκεια παραμονής των ασθενών σε θάλαμο τραυμάτων και ορθοπεδικών ήταν μια μέρα μικρότερη όταν βίωσαν παρεμβάσεις εικαστικών και μουσικής. Σκεφτείτε τις πιθανές εξοικονομήσεις για τις υπηρεσίες υγείας!

Αυτά τα ευρήματα επιβεβαίωσαν αυτό που ήδη γνωρίζαμε: η τέχνη έπαιζε πάντα σημαντικό ρόλο στην υγεία μας. “Αν μια εικαστική εγκατάσταση ή πίνακες ζωγραφικής βγάλουν έναν ασθενή από το δωμάτιό του ή απομακρύνουν το μυαλό από τον πόνο του και μειώσουν τα επίπεδα άγχους του, η τέχνη δεν είναι πλέον απλώς διακοσμητική”, δηλώνει η Δρ. Λίζα Χάρις από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Ιντιάνα. Η εισαγωγή της τέχνης στο περιβάλλον φροντίδας δεν χρειάζεται να είναι τόσο δύσκολη ή δαπανηρή όσο πολλοί άνθρωποι νομίζουν ότι είναι.

Πηγή: Eyes of Light – Φόρεας Τέχνης στην Υγεία

Αρχική πηγή: “Art helps us get better quicker”, Paintings in Hospitals

The post Η τέχνη επιτυγχάνει γρηγορότερη ανάρρωση appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

Μια νέα πρωτοποριακή μονάδα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών εγκαινιάστηκε την Πέμπτη 19 Οκτωβρίου 2023, σε ένα ιστορικό και εμβληματικό κτήριο: πρόκειται για τη Μονάδα Έγκαιρης Παρέμβασης στη Ψύχωση «Πειραιώς 33» που λειτουργεί η Α΄ Ψυχιατρική Κλινική της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγείας.

Χαιρετισμούς απηύθυναν εκ μέρους των Πρυτανικών Αρχών ο Πρύτανης καθηγητής κ. Γεράσιμος Σιάσος, εκ μέρους της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών ο Πατέρας Ιωήλ, ο Υφυπουργός Υγείας κ. Δημήτρης Βαρτζόπουλος, η Βουλευτής και πρώην Υφυπουργός Υγείας κ. Ζωή Ράπτη, η Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κ. Δόμνα Μιχαηλίδου,  ο Βουλευτής Αχαΐας και Τομεάρχης Υγείας του ΣΥΡΙΖΑ κ. Ανδρέας Παναγιωτόπουλος, ο Βουλευτής του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ κ. Μπουρχάν Μπαράν, ο Πρόεδρος της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Καθηγητής κ. Νικόλαος Αρκαδόπουλος, εκ μέρους της Ελληνικής Ψυχιατρικής Εταιρείας ο Αναπλ. Καθηγητής κ. Ηλίας Τζαβέλλας, ο Διευθυντής του ΕΠΙΨΥ, Ομ. Καθηγητής κ. Χαράλαμπος Παπαγεωργίου, ο Διευθυντής της Α’ Ψυχιατρικής Κλινικής του ΕΚΠΑ και Αναπληρωτής Διευθυντής του ΕΠΙΨΥ, Καθηγητής κ. Νίκος Στεφανής, και ο επιστημονικός υπεύθυνος της νέας Μονάδας κ. Πέτρος Λέκκος. Συντόνισε η Καθηγήτρια του ΕΚΠΑ και συγγραφέας κ. Λένα Διβάνη. Στην τελετή συμμετείχαν, επίσης, ο Αντιπρύτανης του ΕΚΠΑ, καθηγητής κ. Ευστάθιος Ευσταθόπουλος, πολλά μέλη ΔΕΠ της Ιατρικής Σχολής και πολλοί ιατροί.

Ο Πρύτανης κ. Σιάσος υποδεχόμενος τους προσκεκλημένους αναφέρθηκε στην νέα Μονάδα Έγκαιρης Παρέμβασης στην Ψύχωση «Πειραιώς 33», στο εμβληματικό νεοκλασικό κτήριο, στην οικία του εθνικού ευεργέτη και ιατρού Σπυρίδωνος Μαγγίνα, που λειτουργεί η Α΄ Ψυχιατρική Κλινική της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ και το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγείας.

Ο Πρύτανης τόνισε, μεταξύ άλλων, ότι «με τα σημερινά εγκαίνια ουσιαστικά γίνεται ακόμα ένα σημαντικό βήμα στον τομέα της ψυχικής υγείας με την περαιτέρω προώθηση μιας πλήρους, πολυδιάστατης,  εξωστρεφούς και κοινοτικά προσανατολισμένης κλινικής προσέγγισης, με σκοπό την έγκαιρη ανίχνευση και αντιμετώπιση των συμπτωμάτων των ψυχωσικών διαταραχών στα αρχικά τους στάδια, ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι μακροχρόνιες επιπτώσεις από την εξέλιξη τους και να αποτραπούν ή να μειωθούν οι πιθανότητες υποτροπών. Παράλληλα βασικό στόχο αποτελεί η βελτίωση της λειτουργικότητας των νέων ασθενών με την ένταξη και την επάνοδό τους στο εργασιακό, εκπαιδευτικό και ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον. Η Μονάδα Έγκαιρης Παρέμβασης θα παρέχει υπηρεσίες ψυχικής υγείας σε έφηβους και νεαρούς ενήλικες που βιώνουν για πρώτη φορά ψυχωσικό επεισόδιο, όπως και στις οικογένειές τους. […]

Η προσπάθεια που διενεργείται τα τελευταία χρόνια στη Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση με τη συνεργασία του Υπουργείου Υγείας και του Πανεπιστημίου είναι καθοριστική. Κάθε τέτοια προσπάθεια δημιουργίας θα πρέπει να χαιρετίζεται με ενθουσιασμό και συγχαρητήρια στους πρωτεργάτες της.

Εκ μέρους των Πρυτανικών Αρχών του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών θα ήθελα να συγχαρώ την Α’ Ψυχιατρική κλινική της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγείας  για τη σημαντική επιστημονική και εκπαιδευτική τους δραστηριότητα».

Ο καθηγητής κ. Στεφανής, Διευθυντής της Α’ Ψυχιατρικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και Αναπληρωτής Διευθυντής του ΕΠΙΨΥ ανέφερε,  μεταξύ άλλων, ότι «δεν περιοριζόμαστε μόνο στην έναρξη λειτουργίας αυτής της καινοτόμας κοινοτικά προσανατολισμένης υπηρεσίας ψυχικής Υγείας. Το ΕΠΙΨΥ σε συνεργασία με την Α’ Ψυχιατρική Κλινική της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ έχει αναλάβει την εκπαίδευση επαγγελματιών ψυχικής Υγείας στις αρχές και πρακτικές της έγκαιρης παρέμβασης μέσω του διαδικτυακού Μετεκπαιδευτικού προγράμματος του ΕΠΙΨΥ (από το 2018) και του νέου Μεταπτυχιακού προγράμματος της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο 2023. Η Μονάδα ΕΠΨ του ΕΠΙΨΥ/Α’ Ψυχιατρική Κλινική θα στεγάζεται στο εμβληματικό νεοκλασικό κτίριο του εθνικού ευεργέτη Σπύρου Μαγγίνα επι της οδού Πειραιώς 33 χάρις στην ευγενή παραχώρηση της απελθούσας Πρυτανείας του ΕΚΠΑ».

Ο κ. Στεφανής συνέχισε λέγοντας ότι «είμαστε ευτυχείς που συμβάλαμε με την από πενταετίας ενημέρωση, διδασκαλία, έρευνα και «όχληση» της Πολιτείας στην έναρξη αυτού του εθνικού εγχειρήματος. Οφείλουμε να αναγνωρίσουμε την διαχρονική υποστήριξη του Υπουργείου Υγείας, της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ και της απελθούσας και παρούσας Πρυτανεία του ΕΚΠΑ. Το κυριότερο: Φιλοδοξούμε να ωφελήσουμε πολλούς νέους συνανθρώπους μας και τις οικογένειές τους».

Σχετικά με τις Μονάδες ΕΠΨ

Η απόφαση του Υπουργείου Υγείας για την ίδρυση, οικονομική ενίσχυση (μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης) και λειτουργία 8 νέων Μονάδων Έγκαιρης Παρέμβασης στην Ψύχωση (ΕΠΨ) ανά την επικράτεια, αποτελεί ορόσημο στην ιστορία της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης του τόπου. Για πρώτη φορά η Πολιτεία στέφεται έμπρακτα προς την κατεύθυνση της πρόληψης και έγκαιρης παρέμβασης στις πλέον σοβαρές ψυχικές διαταραχές, δηλαδή αυτές του φάσματος των ψυχώσεων (π.χ. Σχιζοφρένεια, Σχιζοσυναισθηματική Διαταραχή, Διπολική Συναισθηματική Διαταραχή, ψυχώσεις οφειλόμενες στην χρήση ψυχοδραστικών ουσιών), ιδρύοντας υπηρεσίες που θέτουν την κοινοτικά προσανατολισμένη έγκαιρη φροντίδα για τους νεαρούς ασθενείς και τις οικογένειές τους, στο επίκεντρο της δράσης τους.

Οι Μονάδες ΕΠΨ αποτελούνται από πολυκλαδική ομάδα επαγγελματιών της Ψυχικής Υγείας (ψυχίατροι, ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί, εργοθεραπευτές, επισκέπτες υγείας) που παρέχουν υπηρεσίες και εντός του κέντρου αναφοράς αλλά και στην κοινότητα πχ στο σπίτι, στην γειτονιά του ασθενή. Σκοπός τους είναι η έγκαιρη ανίχνευση και συντονισμένη πολυεπίπεδη (φαρμακευτική, ψυχολογική, κοινοτική) αντιμετώπιση των ψυχωσικών διαταραχών στα αρχικά στάδια εκδήλωσής τους, για τα πρώτα 3-5 χρόνια, ώστε να ελαχιστοποιηθούν στο μέτρο του δυνατού οι μακροχρόνιες επιπτώσεις από την εξέλιξή τους και να αποτραπούν ή να μειωθούν οι πιθανότητες υποτροπών, ενισχύοντας παράλληλα τη βελτίωση της λειτουργικότητας των νεαρών ασθενών και την επανένταξη τους στο εργασιακό, εκπαιδευτικό και ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον.

Ψυχωσικά επεισόδια στην Ελλάδα

Στην χώρα μας υπολογίζεται πως περίπου 3.000 νεαρά άτομα συνήθως της μετεφηβικής ή πρώιμης ενήλικης ηλικίας θα νοσήσουν κάθε χρόνο από πρώτο ψυχωσικό επεισόδιο. Συνήθη συμπτώματα των νεαρών ασθενών στην οξεία αρχική φάση είναι οι αβάσιμες πεποιθήσεις παρακολούθησης, καταδίωξης, η αίσθηση πως άλλοι απεργάζονται το κακό τους. Οι νεαροί ασθενείς συχνά ακούν ψιθύρους ή φωνές να τους απευθύνουν τον λόγο μολονότι είναι μόνοι τους, ή έχουν την πεποίθηση ότι οι άλλοι διαβάζουν τις σκέψεις τους, ή ότι έχουν μοναδικές υπερφυσικές δυνάμεις, ή πως ο κόσμος, οι ειδήσεις αναφέρονται με υπονοούμενα στο άτομό τους. Συγχρόνως μπορεί να  αποδιοργανώνεται ο ύπνος τους, ο λόγος τους να γίνεται δυσνόητος, ή επιταχύνεται, δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν ή να εκφραστούν με σαφήνεια. Αποφεύγουν το σχολείο, τους φίλους τους, κλείνονται στον εαυτό τους, μερικοί παραμελούν την σωματική τους φροντίδα. Υφίστανται πολλές παραλλαγές συμπτωμάτων και συμπεριφορών.

Αποτελέσματα έρευνας της Α’ Ψυχιατρικής Κλινικής ΕΚΠΑ

Η πρόσφατη δημοσίευση της Α’ Ψυχιατρικής Κλινικής ΕΚΠΑ που παρακολούθησε δειγματοληπτικά για ένα χρόνο 225 νεαρά άτομα που εκδήλωσαν για πρώτη φορά στην ζωή τους συμπτώματα πρώτου ψυχωσικού επεισοδίου περιγράφει με μελανά χρώματα την υφιστάμενη πραγματικότητα στην Αθήνα: Η πλειοψηφία των νεαρών ασθενών που εκδηλώνουν το πρώτο ψυχωσικό επεισόδιο, πληροί τα διαγνωστικά κριτήρια διαταραχών του Σχιζοφρενικού φάσματος. Ένα τρίτο των νεαρών ασθενών, στην πρώτη επαφή τους με το σύστημα υπηρεσιών ψυχικής Yγείας θα εισαχθούν παρά την θέλησή τους με ακούσια νοσηλεία σε κλειστές ψυχιατρικές δομές κατόπιν εισαγγελικής παραγγελίας, μια αναμφίβολα τραυματική εμπειρία για τους περισσότερους. Ένα τρίτο των νεαρών ασθενών κάνει συστηματική χρήση ινδικής κάνναβής (αποτελεί ισχυρό περιβαλλοντολογικό παράγοντα κινδύνου νόσησης, παρεμπιπτόντως τον μόνο αναστρέψιμο). Ένα πέμπτο των νεαρών ασθενών μετά το πρώτο εξιτήριο,  θα επανεμφανίσει έντονα συμπτώματα ψυχωσικής τάξεως και θα εισαχθεί για δεύτερη νοσηλεία, μόλις ένα χρόνο από την έναρξη της διαταραχής. Τα εγχώρια δεδομένα συμβαδίζουν με τα διεθνή και καταδεικνύουν την ανάγκη για «αλλαγή παραδείγματος » και πολυεπίπεδη ενίσχυση της αντιμετώπισης των σοβαρών ψυχικών διαταραχών τα πρώτα 3-5 χρόνια από την έναρξη των πρώτων τους εκδηλώσεων, επιταγή πλέον της διεθνούς Ψυχιατρικής κοινότητας. Γνωρίζουμε από καλά τεκμηριωμένες διεθνείς μελέτες πως η έγκαιρη, πολυεπίπεδη και κοινοτικά προσανατολισμένη φροντίδα από τα πρώτα στάδια έναρξης των συμπτωμάτων συνδέεται με ευνοϊκότερη πρόγνωση και εξέλιξη των διαταραχών του ψυχωσικού φάσματος και μακροπρόθεσμα ευνοϊκή σχέση κόστους-οφέλους για το Εθνικό Σύστημα Υγείας.

The post Εγκαινιάστηκε η νέα πρωτοποριακή Μονάδα Έγκαιρης Παρέμβασης στη Ψύχωση «Πειραιώς 33» appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

H νόσος Alzheimer συγκαταλέγεται αυτή τη στιγμή ανάμεσα στις 6 πρώτες αιτίες θανάτου στις ΗΠΑ, αλλά είναι η μοναδική εξ αυτών που δεν μπορεί να προληφθεί, να γιατρευτεί ή έστω να επιβραδυνθεί. Μία ασθένεια που κοστίζει 1 τρισ. δολάρια το χρόνο μόνο για το αμερικανικό σύστημα υγείας, και υπολογίζεται ότι θα μετρά 152 εκατομμύρια ασθενείς έως το 2050, παραμένει ο άλυτος γρίφος της ιατρικής και των μεγάλων φαρμακευτικών εταιρειών. Σήμερα 50 εκατομμύρια ασθενείς σε όλο τον κόσμο περιμένουν μία αποτελεσματική θεραπεία, ενώ στις ΗΠΑ 6 εκατομμύρια πάσχουν από την Νόσο.

Σε μια απόφαση-ορόσημο, ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) χορήγησε την πρώτη έγκριση σε ένα φάρμακο που έχει στόχο να επιβραδύνει την εξέλιξη της νόσου Alzheimer, το πρώτο φάρμακο εδώ και σχεδόν 20 χρόνια που λαμβάνει έγκριση, παρά την αντιπαράθεση με αφορμή τα ανάμικτα αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών.

Ως γνωστόν, μέχρι τώρα, οι μόνες θεραπείες που έχουν εγκριθεί για τους ασθενείς με νόσο Alzheimer αντιμετώπιζαν μόνο ορισμένα συμπτώματα, όπως την απώλεια μνήμης, του προσανατολισμού, των διαταραχών του λόγου και μόνο για μικρό χρονικό διάστημα, και δεν στόχευαν στην υποκείμενη νευροπαθολογία της ασθένειας.

Με την απόφαση της Δευτέρας 7.6.2021, ο FDA άνοιξε τον δρόμο για μια από τις πλέον αναμενόμενες θεραπείες σε εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο.

Το aducanumab, προϊόν συνεργασίας της Biogen με την Eisai, θα έχει ίσως βαθιές και διαρκείς επιπτώσεις στη φροντίδα των ασθενών με νόσο Alzheimer κυρίως στα πρώτα στάδια της νόσου. Η είδηση ότι η αμερικανική επιτροπή Τροφίμων και Φαρμάκων έδωσε το πράσινο φως για την κυκλοφορία του φαρμάκου της Biogen για την νόσο Alzheimer, είναι μία ξεχωριστή, όχι μόνο για την αμερικανική φαρμακευτική εταιρεία, αλλά και για τα εκατομμύρια των οικογενειών που ζουν με αυτή την ασθένεια.

Το aducanumab, το οποίο θα κυκλοφορήσει με το εμπορικό σήμα Aduhelm, είναι μια μηνιαία ενδοφλέβια έγχυση που προορίζεται να επιβραδύνει τη νοητική έκπτωση σε άτομα με ήπια προβλήματα στην μνήμη, στον προσανατολισμό, στον λόγο και αρχόμενες,  ήπιες διαταραχές στην καθημερινή τους λειτουργικότητα. Πρόκειται για ένα μονοκλωνικό αντίσωμα, που στοχεύει μια πρωτεΐνη, το β-αμυλοειδές, που συσσωρεύεται σε πλάκες στους εγκεφάλους των ασθενών με νόσο Alzheimer και θεωρείται βιοδείκτης της νόσου. Τόσο οι επικριτές όσο και οι υποστηρικτές της έγκρισης συμφωνούν ότι το φάρμακο μειώνει ουσιαστικά τις πλάκες του β αμυλοειδούς στον εγκέφαλο, ωστόσο, η μείωση του β-αμυλοειδούς δεν ισοδυναμεί με την αναμενόμενη κλινική βελτίωση της άνοιας. Τα αποτελέσματα είναι πολύ καλά στην εξέταση με ΡΕΤ, σχεδόν εξαφανίζονται οι αμυλοειδικές πλάκες, αλλά οι νοητικές λειτουργίες βελτιώνονται μόνο στο 20%, χωρίς να γνωρίζουμε ακόμη για πόσο χρόνο θα διατηρηθεί αυτή η βελτίωση. Τις δύο τελευταίες δεκαετίες κλινικών δοκιμών, πολλά φάρμακα που μείωσαν τις πλάκες του β-αμυλοειδούς στον εγκέφαλο, απέτυχαν να αντιμετωπίσουν ή να βελτιώσουν σημαντικά τους ασθενείς.

Ο FDA επέλεξε να εγκρίνει το aducanumab υπό όρους, πράγμα που σημαίνει ότι οι εταιρείες Biogen και Eisai θα πρέπει να διεξαγάγουν μια νέα κλινική δοκιμή για να επιβεβαιώσουν τα οφέλη και τους κινδύνους του φαρμάκου – μια μελέτη που πιθανότατα θα είναι πολύ ακριβή και θα χρειαστεί χρόνια για να ολοκληρωθεί-. Διότι προκύπτουν ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα, τη διάρκεια της αποτελεσματικότητάς του, τις ανεπιθύμητες ενέργειές του -εγκεφαλικό οίδημα και αιμορραγίες- αλλά και για το υψηλό του κόστος. Η Biogen όρισε την τιμή του στα 56.000 δολάρια τον χρόνο, πολύ υψηλότερα από τα 10.000-25.000 δολάρια που περίμενε η αγορά.

Το φάρμακο αυτό βρήκε ωστόσο θερμή υποδοχή από ορισμένους νευρολόγους και περιθάλποντες ασθενών, που αγωνιούν να βρεθεί μια αποτελεσματική θεραπεία για τους ανθρώπους που πάσχουν από αυτή τη νευροεκφυλιστική, θανατηφόρα πάθηση. Άλλοι γιατροί ωστόσο εκτιμούν ότι τα αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών ήταν ανακόλουθα και χρειάζονται περισσότερες αποδείξεις για την αποτελεσματικότητά του.

Η Biogen εκτιμά ότι περίπου 1,5 εκατομμύριο Αμερικανοί πληρούν τις προϋποθέσεις για να λάβουν θεραπεία με Aduhelm, δηλαδή το ¼ των ασθενών που πάσχουν από την νόσο.

Το Aduhelm βρίσκεται υπό εξέταση από τους οργανισμούς φαρμάκων της Ευρώπης, της Ιαπωνίας, του Καναδά, της Αυστραλίας και της Βραζιλίας.

The post Νέο φάρμακο κατά της νόσου Alzheimer appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

Από τον Πασχάλη Φ. Κεκέ, Ψυχολόγο-ψυχαναλυτικό ψυχοθεραπευτή

Καρκίνος, μια εξαιρετικά σύνθετη και πολύπλοκη ασθένεια, τόσο ως προς τους παράγοντες που τη δημιουργούν όσο και ως προς αυτούς που συντελούν στην αντιμετώπιση της. Υπάρχουν πάρα πολλές υποθέσεις γύρω από το ρόλο της κληρονομικότητας, των γονιδίων, των διατροφικών συνηθειών και του σύγχρονου τρόπου ζωής αλλά και της συμμετοχής του ψυχικού παράγοντα στη δημιουργία καρκινογένεσης. Καμία από μόνη της δεν μπορεί να εξηγήσει το φαινόμενο με τρόπο ολοκληρωμένο ίσως και πειστικό.

Ο ογκολογικός ασθενής για την αντιμετώπιση της νόσου του υποβάλλεται συνήθως σε χειρουργική επέμβαση και συνοδευτικά σε χημειο- ή και ακτινοθεραπεία. Οι ακρωτηριασμοί και οι εξαιρέσεις τμημάτων ή οργάνων του σώματος είναι κάτι περισσότερο από σωματικές εξαγωγές. Σε επίπεδο ψυχικό ο ασθενής καλείται να επεξεργαστεί και να αποδεχτεί αυτές τις αφαιρέσεις που έτσι κι αλλιώς σηματοδοτούν απώλειες και το συνακόλουθο πένθος που τις συνοδεύει. Βρίσκεται επίσης εντελώς εκτεθειμένος στο αβέβαιο και στο άγνωστο. Αυτή η αβεβαιότητα, ακόμη και για την ίδια του την ύπαρξη, είναι λογικό να κινητοποιεί αγχώδεις και φοβικές εκδηλώσεις. Ακόμη και στις αισιόδοξες και ευοίωνες ως προς την πρόγνωση της νόσου περιπτώσεις, ο ασθενής δεν θα αποφύγει τόσο τις σωματικές όσο και τις ψυχικές δοκιμασίες. Και δυστυχώς ο καρκίνος είναι μια νόσος, που η βίωση του πόνου σε όποιο επίπεδο, κάποιες φορές αγγίζει οριακές μορφές.

Είναι λογικό μέσα σε τέτοιες συνθήκες επισφάλειας, πέρα από την αντιμετώπιση της αποδιοργάνωσης σε σωματικό επίπεδο, να είναι αναγκαίο να γίνει κάτι και μ αυτό που δευτερογενώς δημιουργείται(σαν επίπτωση)και αφορά στο ψυχικό πεδίο. Συγκεκριμένα στη διαπραγμάτευση ζητημάτων που σχετίζονται με την οδύνη, τη ζωή, την απώλεια και το θάνατο. Μιλάμε δηλαδή για μια ψυχική εργασία που καλείται να κάνει ο ασθενής είτε με τα δικά του ψυχικά μέσα, είτε με τη βοήθεια κάποιου ειδικού. Δυστυχώς λίγοι από τους καρκινοπαθείς παίρνουν μια τέτοια απόφαση, συνήθως η μεγαλύτερη έμφαση δίνεται στα ζητήματα που αφορούν στο πάσχον σώμα.

Αν και η ψυχοθεραπευτική εργασία με ογκολογικούς ασθενείς παρουσιάζει ιδιαιτερότητες και δυσκολίες, έχει ανυπολόγιστη σημασία για τους ίδιους επειδή τους βοηθά να αντέξουν το επώδυνο της νόσου και να έχουν την αίσθηση ότι βρίσκονται σε μια διαδικασία συνεχούς, σταθερής και βαθιάς στήριξης. Και να μην ξεχνάμε ότι από τα πιο οδυνηρά πράγματα είναι το να χρειάζεται να εγκαταλείψει κανείς τη ζωή. Για το λόγο αυτό η ψυχική εργασία έχει τη δική της βαρύτητα ακόμη και στις ανέλπιδες περιπτώσεις, όπου τα περιθώρια ζωής που απομένουν είναι λίγα και ο θεραπευτικός στόχος εκ των πραγμάτων θα είναι η συνοδεία στο θάνατο.

Γιατί δυστυχώς, από τη βιωματική και την επαγγελματική μου εμπειρία, έχω παρατηρήσει πολλές φορές ότι ο ογκολογικός ασθενής -αν και ευρισκόμενος μέσα σε αρκετό κόσμο- συνήθως καταλήγει στο να πεθαίνει κυριολεκτικά μόνος ψυχικά, μέσα σε μια μεγάλη οδύνη και αίσθημα αβοήθητου, χωρίς στοιχειωδώς να έχουν δημιουργηθεί συνθήκες ώστε η ασθένεια να ομιληθεί αλλά και να γίνουν οι απαραίτητοι αποχωρισμοί.

Ενδεικτική βιβλιογραφία:

Γκρέιμ Τζ.Τέιλορ (2001) Ψυχοσωματική ιατρική και σύγχρονη ψυχανάλυση, Αθήνα, εκδόσεις Καστανιώτη.

Γιαννίτση Γ. Σταυρούλα (1997) Ψυχοσωματική και ομαδική ψυχοθεραπεία, Αθήνα, εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα.

Σακελλαρόπουλος Π. (2007) Ψυχοσωματική Ιατρική-συλλογικό έργο, Αθήνα, εκδόσεις Παπαζήση.

Ρήγα Α.Β. (2005) Καρκίνος, από την μητέρα στην κόρη, η δυναμική της επανάληψης, Αθήνα, εκδόσεις Παπαζήση

The post Ψυχο-ογκολογία appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

Aπό τη Μαρία Μπάδα, Ψυχολόγο, Επικοινωνιολόγο, ΜΑ, Υπ. Διδάκτoρα Παντείου

Έχετε νιώσει ποτέ ότι «ραγίζει» η καρδιά σας στο άκουσμα κακών νέων ή κάποιου έντονου αρνητικού συγκινησιακού γεγονότος;

Το άκουσμα κακών μαντάτων, όπως ο θάνατος κάποιου αγαπημένου προσώπου, μπορεί στην πραγματικότητα να μας ραγίσει την καρδιά, όπως αναφέρουν Αμερικανοί επιστήμονες.

Έρευνες έχουν δείξει ότι το ξαφνικό συναισθηματικό στρες μπορεί να υποκινήσει μια έντονη αδυναμία της καρδιάς, που μιμείται την καρδιακή προσβολή. Αυτή η συνθήκη είναι γνωστή ιατρικώς ως «Takotsubo μυοκαρδιοπάθεια», αλλά συνήθως ονομάζεται «Σύνδρομο της Ραγισμένης Καρδιάς». Περιγράφηκε πρώτη φορά από Ιάπωνες ερευνητές στις αρχές της δεκαετίας του ’90.

Αν και τα συμπτώματά του μιμούνται εκείνα του εμφράγματος, όπως η στηθάγχη και η δύσπνοια, «το σύνδρομο ραγισμένης καρδιάς» είναι προσωρινό και πλήρως αναστρέψιμο, αν αντιμετωπιστεί άμεσα.

Μια ομάδα από το πανεπιστήμιο Johns Hopkins υποστηρίζει ότι ασθενείς μπορεί να υποφέρουν για πολλές μέρες από κύματα αδρεναλίνης και άλλων ορμονών που συνδέονται με το στρες και που μπορούν να πληγώσουν την καρδιά.

Οι ερευνητές εξέτασαν 19 ασθενείς που εισήχθησαν στο νοσοκομείο με συμπτώματα παρόμοια με αυτά της καρδιακής προσβολής – πόνοι στο στήθος, υγρό στους πνεύμονες, δυσκολία στην αναπνοή και καρδιακή ανεπάρκεια. Όταν όμως εξετάστηκαν οι ασθενείς αυτοί, που ήταν κυρίως γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας, δεν βρέθηκαν κλινικά σημάδια καρδιακής προσβολής.

Με επιπλέον εξετάσεις, οι γιατροί βρήκαν ότι οι ασθενείς είχαν υψηλά επίπεδα αδρεναλίνης και νοραδρεναλίνης στο αίμα τους, ορμόνες που συνδέονται με το στρες. Τα επίπεδα των ορμονών αυτών στους συγκεκριμένους ασθενείς ήταν 7 με 34 φορές περισσότερο από αυτά που παρατηρήθηκαν σε μια ομάδα 7 ασθενών με καρδιακή προσβολή.

Οι ορμόνες αυτές μπορούν να είναι τοξικές για την καρδιά, όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, και πράγματι να την ραγίσουν.

Και οι 19 ασθενείς είχαν βιώσει σοβαρό ψυχολογικό σοκ μόλις λίγες ώρες πριν από την εκδήλωση των συμπτωμάτων.

Σχεδόν οι μισοί είχαν πληροφορηθεί το θάνατο του συντρόφου τους ή ενός συγγενή. Άλλες καταστάσεις που προκάλεσαν τα συμπτώματα ήταν το να μιλήσουν μπροστά σε κοινό, η συμμετοχή σε μια δίκη ή η εμπλοκή σε ένοπλη ληστεία. Το ξάφνιασμα από ένα πάρτι έκπληξη ήταν ανάμεσα στις καταστάσεις αυτές επίσης.

Οι ασθενείς όμως έδειξαν εκπληκτική βελτίωση και ανάρρωσαν εντελώς μέσα σε δυο εβδομάδες.

Ο Ilan Wittstein, επικεφαλής της έρευνας αναφέρει: «Παρατηρώντας αρκετές περιπτώσεις ασθενών με το σύνδρομο της «ραγισμένης καρδιάς» στο νοσοκομείο Hopkins – οι περισσότερες από αυτές ήταν σε γυναίκες μέσης ή προχωρημένης ηλικίας – διαπιστώσαμε ότι οι ασθενείς αυτοί είχαν κλινικά στοιχεία διαφορετικά από τις συνηθισμένες περιπτώσεις καρδιακής προσβολής, κάτι που μας έκανε να καταλάβουμε ότι κάτι πολύ διαφορετικό συνέβαινε. Οι περιπτώσεις αυτές ήταν, αρχικά, δύσκολο να ερμηνευθούν με κάποιο τρόπο καθώς οι περισσότεροι από τους ασθενείς ήταν προηγούμενα καθ’ όλα υγιείς και αντιμετώπιζαν ελάχιστους κινδύνους για καρδιακές παθήσεις».

Οι ερευνητές αναφέρουν ότι δεν είναι σαφές το πώς οι ορμόνες επηρεάζουν την καρδιά. Υποστηρίζουν όμως ότι είναι πιθανό τα χημικά στοιχεία να προκαλούν σπασμούς στις κεντρικές αρτηρίες, να έχουν τοξική επίδραση στην καρδιά ή να προκαλούν υπερφόρτωση ασβεστίου ή οποία προσωρινά επηρεάζει την καρδιά.

Βιβλιογραφία
Johns Hopkins Medical Institutions (2005, February 11). ‘Broken Heart’ Syndrome: Real, Potentially Deadly But Recovery Quick. ScienceDaily.
http://www.sciencedaily.com/releases/2005/02/050210235901.htm

Derrick, D. (2009). The”Broken Heart Syndrome”: Understanding Takotsubo Cardiomyopathy Critical Care Nurse, 29 (1), 49-57 DOI: 10.4037/ccn2009451

The post Η καρδιά μας μπορεί να ραγίσει appeared first on Ψυχο-γραφήματα.

Από την Τρανταφυλλιά Χαρίλα, Ψυχολόγο, MSc Εργασιακή Υγεία, Ειδίκευση στη Συστημική – Οικογενειακή Ψυχοθεραπεία

Όλο και περισσότερο άνθρωποι ακούν από το γιατρό τους να τους λέει «Οι εξετάσεις σου είναι μια χαρά. Αυτό που έχεις είναι ψυχολογικό». Η αντίδραση των περισσότερων ασθενών είναι να κάνουν ότι μπορούν για να εξαλείψουν το σύμπτωμα, κάτι που φυσικά οδηγεί σε ένα φαύλο κύκλο.

Ο σύγχρονος τρόπος ζωής έχει οδηγήσει τους περισσότερους ανθρώπους να μην εκφράζουν τα συναισθήματά τους. Φυσικά, για να εκφράσει κάποιος τα συναισθήματά του θα πρέπει πρώτα να τα έχει αναγνωρίσει: χρονοβόρο! Είναι τόσες πολλές οι ώρες εργασίες και τόσες πολλές οι υποχρεώσεις που έχουν περισσότεροι από εμάς, που το να «αισθανθούν» και να «βιώσουν» φαντάζει πολυτέλεια!

Έτσι λοιπόν, το σώμα καλείται να κάνει τη δύσκολη δουλειά. Να αντιδράσει ανθρώπινα σε κάτι απάνθρωπο! Να εξωτερικεύσει το συναίσθημα, που για τόσο καιρό ήταν ξεχασμένο. Καταπίεση, άγχος, συγκρούσεις, πιέσεις… όλα πρέπει να ξεχαστούν, να καταχωνιαστούν, να ξεπεραστούν. Το σύμπτωμα, λοιπόν, έρχεται να μας υπενθυμίζει ότι είμαστε ανθρώπινοι.

Το σώμα μέσω του συμπτώματος θυμάται ό,τι έχει προσπαθήσει να ξεχάσει ο νους. Αποτελεί μόνο την πρόσοψη για κάτι βαθύτερο. Το σώμα αποθηκεύει και οι σωματοποιήσεις και οι ψυχοσωματικές εκδηλώσεις γίνονται φορείς της βιολογικής μνήμης του ανθρώπου. Αυτό που παρουσιάζεται στο «εδώ και τώρα» σαν ένα ανησυχητικό και ακατανόητο σύμπτωμα, πρέπει να αποκρυπτογραφηθεί, να διαβαστεί. Τα συμπτώματα είναι οι θεματοφύλακες μιας μνήμης που είχε απορριφθεί, των συναισθημάτων που έχουν καταχωνιαστεί.

Έτσι, λοιπόν, το σύμπτωμα δίνει στον άνθρωπο την ευκαιρία να γίνει ανθρώπινος και να ακούσει τα συναισθήματά του. Του δείχνει την ανθρώπινη πλευρά της ζωής! Δυστυχώς, οι περισσότεροι άνθρωποι επιλέγουν να ακολουθήσουν φαρμακευτική αγωγή εξαλείφοντας έτσι κάθε συναίσθημα και χάνοντας την ευκαιρία απλά να είναι ανθρώπινοι.

Διαβάστε επίσης:
Όταν το μυαλό γίνεται το σύμπτωμα…

The post Ψυχοσωματικά συμπτώματα: O καινούριος σας σύμμαχος appeared first on Ψυχο-γραφήματα.